newsy
historia
nasza szkoła
samorząd
nasze gazetki
sport
galeria
zastępstwa
region
my i świat
pliki
absolwent
kandydat
rodzic
kontakt
linki
autorzy
 

Forum Czat Księga gości Gry

       
Bieruń miasto i gmina

Jest miastem położonym w południowo-wschodniej części województwa śląskiego, w rozległych dolinach lewobrzeżnych dopływów Wisły, na trasach komunikacyjnych Tychy-Oświęcim i Mysłowice-Pszczyna. Znaczną część granic miasta wyznaczają rzeki: Wisła, Przemsza, Mleczna oraz Gostynka. Wspólnie z Lędzinami, Imielinem, Bojszowami oraz Chełmem śląskim tworzy powiat ziemski. Siedziba Starostwa oraz znaczna część agend powiatowych znajduje się w Bieruniu, który jest największą, pod względem liczby mieszkańców, powierzchni oraz zgromadzonego potencjału, gminą powiatu. Na obszarze Bierunia znajdują się duże złoża węgla kamiennego eksploatowane przez kopalnie "Piast" i "Ziemowit", wchodzące w skład Nadwiślańskiej Spółki Węglowej S.A. W wyniku włączenia w struktury kopalni "Piast" kopalni "Czeczott" powstała największa pod względem wydobycia kopalnia w Europie. Oprócz wspomnianego już przemysłu wydobywczego, występują tu również: przemysł chemiczny, reprezentowany przez Zakłady Tworzyw Sztucznych "ERG-Bieruń" S.A. oraz przemysł spożywczy reprezentowany głównie przez Spółkę DANONE i Okręgową Spółdzielnię Mleczarską - Bieruń. Cechą charakterystyczną Bierunia jest występowanie dwóch skupisk miejskich - Bierunia Starego i Bierunia Nowego, oddalonych od siebie o ok. 7 km. Poza skupiskami miejskimi obszar gminy uzupełniają cztery miejscowości wiejskie: Ściernie, Bijasowice, Jajosty i Czarnuchowice.Położenie gminy na ważnych szlakach komunikacyjnych miało bezpośredni wpływ na rozwój miasta i lokalizację na jego obszarze potencjału gospodarczego. Ludność: 22 000 Gęstość zaludnienia: 506 osób na km2 Położenie: 19°04' E - 50°05' N Na wschód od Tych Kod: 43-150 do 43-155 Tel. kierunkowy: 0-32 HISTORIA I ZABYTKI Bieruń otrzymał prawa miejskie w 1387r. od księcia opawsko-raciborskiego Jana II Żelaznego. Akt ten polegał na nadaniu praw wójtowskich Kusowiczowi za jego długoletnią wierną służbę. Nie jest więc wykluczony czeski rodowód nazwy Bieruń. W Polsce nie ma ani jednej miejscowości o podobnym brzmieniu, zaś w Czechach i na Morawach, takich lub podobnych nazw jest kilka. Oficjalnie nowa osada w 1833 roku otrzymała nazwę Nowy Bieruń. Budowa wspomnianych obiektów administracyjnych pociągnęła za sobą napływ urzędników celnych, funkcjonariuszy granicznych, urzędników pocztowych, nauczycieli, sędziów i różnego rodzaju rzemieślników oraz robotników wykwalifikowanych.Budowa w 1853 roku linii kolejowej biegnącej przez Nowy Bieruń, a łączącej zabór pruski z austriackim sprzyjała rozwojowi osadnictwa oraz przyczyniła się do napływu innych grup zawodowych, w tym kolejarzy. Powstanie drugiego skupiska miejskiego spowodowało, że urzędowo zaczęto dla odróżnienia używać dla pierwszego skupiska nazwy Stary Bieruń. Datuje się to od końca XIX wieku.Najstarsza pieczęć miasta pochodzi z XVII wieku i przedstawia biegnącego na litym polu bez tarczy, jelenia z łabędziem na rogach. Położenie na ważnych szlakach komunikacyjnych sprzyjało rozwojowi miasta. Szczególny rozkwit Bierunia przypada na połowę XVI wieku, kiedy to miasto otrzymało przywileje targowe. Handlowano wtedy bydłem, końmi, solą, zbożem, wełną, rybami hodowanymi w okolicznych stawach. Rozwinęło się rzemiosło, kowalstwo, włókiennictwo, szewstwo itd. W 1525 roku wzniesiono browar. W połowie XIX wieku powstała fabryka zapałek tzw. Siarkownia, a w 1871 roku Fabryka Dynamitu. Od połowy XVIII wieku istniała w mieście Żydowska Gmina Wyznaniowa, która od 1812 roku posiadała bożnicę i własny cmentarz zachowany do dziś. Układ urbanistyczny Starego Miasta to typowy przykład miasta średniowiecznego. Prawie kwadratowy rynek, z narożników którego wychodzą pod kątem prostym po dwie ulice i sąsiadujący od strony wschodniej kościół parafialny. Ten niezwykle regularny układ to niemal wzorcowy przykład średniowiecznego miasta nowoustrojowego. Sama średniowieczna zabudowa rynku niestety nie dotrwała do naszych czasów, gdyż w roku 1845 roku wielki pożar zniszczył prawie całe miasto. Obecną zabudowę rynku stanowi zespół jednopiętrowych kamienic o zróżnicowanych elewacjach. Kościół w starej części miasta powstał prawdopodobnie w pierwszej połowie XVII w. Od 1680 roku jego patronem jest św. Walenty. Na ołtarzu głównym umieszczono centralnie dwa obrazy z wizerunkiem patrona świątyni, które mogą być pokazywane na zmianę. Pierwszy obraz, nieznanego autorstwa pochodzi z początku XVIII w., drugi autorstwa Jana Nygi pochodzi z roku 1907. W kościele znajdują się dwa boczne ołtarze. Pierwszy - Matki Boskiej, pochodzący z przełomu XVII i XVIII w., drewniany, z murowaną nastawą, nacechowany barokiem. Umieszczono na nim kopię obrazu Matki Boskiej Bieruńskiej, znajdującego się w kościele św. Bartłomieja. Pod obrazem w owalnym kartuszu widnieje łaciński napis: SUB TUUM PRAESIDI UM CONFUGIMUS (Pod Twoją opiekę uciekamy się).Na drugim ołtarzu, poświęconemu św. Antoniemu, znajduje się XIX-wieczny obraz tego świętego. Ołtarz ten powstał w tym samym czasie, co ołtarz Matki Boskiej Bieruńskiej i nawiązuje do niego zarówno stylem, jak i kształtem.Pod sufitem świątyni w nawie głównej znajduje się tzw. belka tęczowa z krzyżem. Na belce widnieje napis: PIIS ADAUGE GRATIAM, O CRUX, REISQUE DELE CRIMINA (O krzyżu pobożności napojeni łaską, pychę i grzech odrzucamy). Dawniej belka tęczowa miała za zadanie oddzielenie kapłana od części kościoła przeznaczonej dla wiernych. Od strony południowej na ścianach nawy i prezbiterium znajdują się cztery witraże przedstawiające świętych: Józefa, Izydora, Barbarę i Floriana. Witraże wykonane zostały w 1943r. przez firmę Ferdinanda Müllera z Quedlinburgu w Niemczech. W prezbiterium, po lewej stronie znajduje się XVIII-wieczna barokowa ambona. Na chórze kościółka znajdują się, pochodzące z XVII wieku, zabytkowe, ośmiogłosowe organy, będące jednym z najcenniejszych tego typu instrumentów na Śląsku.

Opracowano na podstawie materiałów Urzędu Miasta Bieruń.


 



© 2002-2009 by Gimnazjum nr 2 w Bieruniu, PHP created by markov, designed by śl@d